Niby czujesz, że wiesz jak Ci pieniądze krążą, ile wpada, ile wypływa/wylatuje/przecieka, ale na swoim przykładzie wiem, że tak fajnie nie jest. A bez świadomości gdzie na finansowej mapie jesteś nie będziesz wiedział, w którą stronę dalej iść.

Na początek kilka słów jak wyglądała moja sytuacja przed finansowym 'tuningiem na lepsze'

Miałem parę kont: jakaś zaszłość w PKO BP – z kilkuletnią historią, więc nie warto rezygnować, bo może się przydać. Konto w mBanku, a właściwie dwa: emax i ekonto z otwartym limitem odnawialnym – tego  używam, bo wygodnie i już się ‘zżyłem’. Kartę kredytową Citibanku – kiedyś były promocje dla pracowników mojej firmy, więc dostałem gratis, a po paru latach dostukałem się niezłego limitu, z którego czasem trzeba było skorzystać. Do tego jeszcze kredyt w BPH – czyli konto, na które co miesiąc przelewałem ratę za mieszkanie. Wydawało mi się, że nad tym panowałem.

Wpływy – właściwie to pensja i ... nic więcej, no może poza drobnymi odsetkami.

Usiadłem pewnego dnia i zrobiłem bilans zgodnie z tym co proponuje Kiyosaki w jednej ze swoich książek (prawdopodobnie w 'Bogatym ojcu '... ale możliwe że w innej - anyway i tak warto przeczytać).  

Na potrzeby excela zmodyfikowałem trochę układ Kiyosakiego. Zrobiłem coś takiego (oczywiście kwoty są fikcyjne):

Wyszło mi bardzo nieciekawie. Okazało się, że z miesiąca na miesiąc jest coraz gorzej. Do tego nie wiedziałem dokładnie na co idzie kasa wyciągana z bankomatu, i wydatki z karty kredytowej.

Całe zadanie zbadania obecnego stanu finansowego przypomina trochę śledztwo. Niestety, wcale nie jest proste.

1. Zbierz do kupy wszystkie wydruki kont i kart kredytowych najlepiej z kilku miesięcy.

Dobrze gdy masz dostęp online do swoich kont z możliwością wyeksportowania wydruku do excela. Co ciekawe: elektroniczno internetowy mBank nie ma takiej możliwości. Trochę czasu kosztuje samo przygotowanie danych. Control-C, Control-V i sporo przeróbek. Jeszcze gorzej jest z wydrukami papierowymi.

Jeśli jesteś odważny i masz czas, możesz spróbować zamiast excela, jakiegoś programu do budżetu domowego – na pewno będzie sporo fajnych rzeczy i masa wodotrysków, jednak będziesz musiał poświęcić czas na nauczenie się jak używać programu. Na start nie polecam. Nie taki jest cel. Excel wystarczy – chodzi byś odkrył prawidłowości i trendy w swoim budżecie. W późniejszym etapie może warto – będę jeszcze na ten temat pisał.

Jeśli masz żonę/męża i prowadzicie wspólny budżet a część kredytów jest wspólna – wszyskie wydatki warto traktować razem – dlatego też wciągnij partnera w to zadanie, bo inaczej możesz nie widzieć całego obrazka

2. Wpisz wszystkie swoje przychody w lewą kolumnę, cykliczne wydatki w prawą

Łatwo przychody wychwycić na wyciągach, bo niewiele jest pozycji ze znakiem +. U mnie jedynie pensja i odsetki. Reszta to wydatki. Są cykliczne: największe to spłata kredytu, gotówka wybierana z bankomatów i comiesięczne spłaty karty kredytowej. Były też (tego nie widać na przykładzie) odsetki od debetów na linii odnawialnej mBanku (chyba liczyli 13% rocznie), i odsetki z karty kredytowej.

Z tego jednego zapisu nadal nie widać na co idą pieniądze z karty kredytowej – do tego potrzebna jest dalsza analiza wyciągów z karty. Większą zagwozdką jest rozszyfrowanie na co idzie gotówa wyciągana z bankomatów –trzeba mocno podumać. Od czasu gdy założyłem gaz w samochodzie nie widziałem już opłat za paliwo na karcie kredytowej i płaciłem gotówką. Stąd taki dziwny zapis z paliwem: wyodrębniłem go by widzieć, że jest to znacząca i cykliczna część wydatków, jednak potem zbilansowałem ten wydatek bo jest już raz liczony - zawarty w gotówce z bankomatu.

Zaczyna już być widać parę prawidłowości

Tak wygląda sprawa przychodów i wydatków. Mam nadzieję, że Twój bilans wychodzi na plus.

3. Kolejna sprawa to pasywa i aktywa.

Tu potrzeba już trochę finansowej filozofii. Po więcej szczegółów odsyłam do książek Kiyosakiego.

W skrócie – w lewą kolumnę (aktywa) wpisujesz wszystko, co przynosi Tobie pieniądze; w prawą (pasywa) wszystkie te rzeczy które pochłaniają kasę. Kredyty są dobrym przykładem – pożerają odsetki. Zastanów się czym jest np. kupiona wieża na raty 0%... Niestety co miesiąc na nią bulisz = pasywa.

Po co wpisywać pasywa i aktywa? Właściwie nic nie wnoszą do sumowania. Jeśli jednak chcesz zrozumieć swoje położenie to warto to zrobić. Ja na podstawie prostego zestawienia stwierdziłem, że mam idiotyczne kredyty. No i brak aktywów poza moją pensją. Doskonały obrazek człowieka w sidłach swojej pracy.

co możesz zrobić dalej... na pewno przydatny krok, choć czasochłonny.

4. przeanalizuj konkretnie wydatki i pogrupuj je w kategorie

Wrzuciłem wszystkie pozycje z wyciągów kont do jednego arkusza excelowego, dopisałem kolumnę ‘kategoria’ i zacząłem przyporządkowywać poszczególne pozycje.
Kategorie sam stworzysz: ja wybrałem takie:

• gotówka: na wypłaty z bankomatu
• życie: to akurat można dalej analizować: ile na jedzenie, ile na chemię, ile na kosmetyki etc. – ale to można badać później, jak będziesz miał ochotę
• samochód – paliwo, serwis i ubezpieczenie
• prowizje – zdzierane przez banki, za przelewy, za zlecenia stałe, za ubezpieczenia - daje do myślenia czy nie warto zmienić banku etc
• internet – jasne
• karta kredytowa – spłaty karty – jeden z większych wydatków, dlatego że wolę kupować kartą kredytową. Przypomina to worek, w którym nie widać na co poszły pieniądze – podobnie jak z gotówką – do dalszej analizy
• kredyty – tu wyodrębniłem sobie kilka bo kilka miałem – kredyt mieszkaniowy, odsetki z linii odnawialnej itd.
• przyjemności – o tym jeszcze popiszę, bo przyjemności są jednym z powodów dla którego nie chcemy nic zmieniać w życiu. Błędnie pojęte trzymają Cię w miejscu. Anyway – przyjemności to np. imprezki, ale też rzeczy których naprawdę nie potrzebujemy: np. kolejna płytka. Wielu może protestować, ale piwko tutaj ląduje.

Potem polecam pogrupowanie kategorii i wykresik torcikowy w excelu. No i masz obraz tego co najwięcej zżera pieniędzy.

{mos_fb_discuss:10}

Inne rzeczy do pooglądania/poczytania - też Ci się spodobają:

•  W co zainwestować pieniądze? - o ile jeszcze nie wiesz...
• Decyzja: wolność vs bezpieczeństwo
• Cele życiowe - właściwa perspektywa
• Jak polepszyć sytuację finansową?
• Zajawka kolejnego odcinka , już słynnego filmu  'The Secret' - poświęcona pieniądzom